Genetisch gemodificeerde organismen
De VROM-Inspectie controleert het gebruik en de markttoelating van genetisch gemodificeerde organismen (ggo's). Daarbij gaat het om gebruik in laboratoria (ingeperkt gebruik), veldproeven en gentherapie (introductie in het milieu) en om markttoelating.
Uitgebreide regelgeving
Voor ggo's bestaat uitgebreide regelgeving. De kern hiervan is dat er altijd eerst een risicobeoordeling wordt gemaakt, voordat bedrijven of instellingen met ggo’s mogen werken. Uit de risicobeoordeling volgen verschillende soorten inperkingsmaatregelen, bijvoorbeeld voor verschillende soorten laboratoria of veldproeven. Voor ggo’s die tot de markt worden toegelaten vraagt de overheid de hoogste veiligheidsgaranties, omdat er in dat geval nauwelijks inperking mogelijk is.
De VROM-Inspectie controleert jaarlijks circa 50 laboratoria met een vergunning voor ingeperkt gebruik. Zo komt iedere vergunninghouder minimaal een keer per 4 jaar aan de beurt. Elke vergunninghouder heeft bovendien verplicht een eigen Biologische veiligheidsfunctionaris in dienst. Deze voert regelmatig interne controles uit, waarop de VROM-Inspectie toezicht houdt.
Veldproefhouders krijgen jaarlijks minstens eenmaal bezoek van de VROM-Inspectie, ook vanwege de politiek-maatschappelijke belangstelling voor het onderwerp. Bij de markttoelating van ggo’s controleert de Inspectie steekproefsgewijs. De handel heeft hier zelf ook een verantwoordelijkheid en moet waar nodig zijn inkoop controleren op illegale, niet toegelaten ggo’s.
De Inspectie heeft als het om markttoelating gaat in het verleden bijvoorbeeld groentezaden en koolzaad gecontroleerd en bekijkt elk jaar zo'n 30 monsters maïszaad. Dit gebeurt in samenwerking met de het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) en de Nederlandse Algemene Keuringsdienst voor zaaizaad en pootgoed van landbouwgewassen (NAK).
Naleving
In laboratoria (ingeperkt gebruik) worden de regels en voorschriften over het algemeen goed nageleefd, de naleving is in meer dan 80% van de gevallen in orde. Bij veldproeven en gentherapie (introductie in het milieu) zijn zelfs nagenoeg geen tekortkomingen meer te vinden, afgezien van incidentele vernielingen door actievoerders.
Bij markttoelating speelt in toenemende mate het probleem dat veel ggo’s niet zijn toegelaten binnen de Europese Unie (EU), maar daarbuiten wel. De Europese inspectiediensten werken op dit gebied echter nauw samen en het aantal incidenten met illegale producten is tot op heden relatief beperkt gebleven.
